Μονή Άγιου Αθανάσιου

Βορειοδυτικά του Αγίου Νικολάου, στην κορυφή ενός χαμηλού λόφου βρίσκεται το καθολικό της μονής του Αγίου Αθανασίου, το οποίο τιμάται στη μνήμη της εύρεσης των λειψάνων του Αγίου Αθανασίου. Βρίσκεται μέσα στα όρια της ιδιοκτησίας των αδελφών Τσακνάκη. Εκτός από ελάχιστες πληροφορίες, δεν υπάρχουν ικανοποιητικά στοιχεία για το ναό σχετικά με το χρόνο της ανέγερσης και της ιστόρησής του.

Σωστά παρατηρεί ο Θεόδωρος Χατζημιχάλης γράφοντας ότι, αν δεν χρησιμοποιούνταν οι χώροι των κελλιών της ως κατοικία των κατά καιρούς ιδιοκτητών της περιοχής ή του τμήματος γύρω από τον Άγιο Αθανάσιο, θα είχε καταρρεύσει. Απόδειξη είναι η σημερινή κατάσταση του ναού, η οποία επιδεινώθηκε από τη στιγμή κατά την οποία οι σημερινοί ιδιοκτήτες της περιοχής έπαψαν να τη χρησιμοποιούν ως κύρια κατοικία.

Διασώζονται λιγοστές τοιχογραφίες στον κυρίως ναό, στο βόρειο τοίχο. Σχεδόν ακέραιη διατηρεί την εικονογράφησή του το Ιερό. Στο τεταρτοσφαίριο της κόγχης παριστάνεται η Παναγία με το Χριστό και κάτω ο Ιωάννης ο Χρυσόστομος, ο Αρχάγγελος Μιχαήλ, ο Αρχάγγελος Γαβριήλ και ο Μέγας Βασίλειος. Στο νότιο τοίχο του Ιερού παριστάνονται ανάμεσα σε άλλους Αγίους οι Άγιοι Κύριλλος και Μεθόδιος. Στο βόρειο τοίχο του Ιερού διασώζεται, όπως ακριβώς και στο Άγιο Νικόλαο, ο Πρωτομάρτυρας Στέφανος, στον ανατολικό τοίχο η «Άκρα Ταπείνωσις» στην κόγχη. Η καταπληκτική ομοιότητα της μορφής, του εικονιζόμενου στο ναό αυτό πρωτομάρτυρα Στέφανου με τη σωζόμενη, επίσης, στον Άγιο Νικόλαο τοιχογραφία του, δείχνουν πιθανότατα ότι βγήκαν από το ίδιο χέρι ενός άγνωστου αγιογράφου της Μακεδονικής Σχολής, κατά τον Ν. Γιαννόπουλο.

Στο ναό, εκτός από την ενεπίγραφη επιτύμβια στήλη, της οποίας το περιεχόμενο δημοσιεύτηκε ως περιεχόμενη σε χειρόγραφο του Θ. Χατζημιχάλη, είδαμε (μέσα στο ναό) ένα απλό λίθινο επίκρανο, ένα μικρό τεμάχιο μικρού κίονα και κορυφή μιας θραυσμένης στήλης, η οποία απολήγει σε καμπύλη κορυφή με εγχάρακτους δύο επάλληλους κύκλους και στο μέσο εσοχή μικρού βάθους. Προς τα κάτω συνεχίζει με τη μορφή κλιμακωτής ανάστροφης πυραμίδας θραυσμένη ανώμαλα. Υπάρχουν επίσης και δύο επιτύμβιες στήλες. Η μια διατηρεί ίχνη εγχάρακτου χθόνιου Ερμή.

Η εξωτερική πλευρά της κόγχης δεν παρουσιάζει τίποτε το ιδιαίτερο εκτός από τον εντοιχισμένο και καμωμένο με κεραμίδι σταυρό στο κέντρο περιγεγραμμένο από τετράγωνο με κεραμίδι επίσης. Στη νότια πλευρά της, κοντά στη σύνδεσή της με το ευθύ τμήμα του ανατολικού τοίχου πήλινος σωλήνας εντοιχισμένος εξέχει περίπου 8 εκ. από την τοιχοδομία. Χρησιμοποιούνταν προφανώς για την εκροή του νερού, το οποίο από την παρακείμενη βόρεια – ανατολική βρύση μεταφερόταν στο ιερό με πήλινους σωλήνες (κιούγκια) αναφαίνονταν πλάι στην κόγχη του ανατολικού τοίχου και μέσα από την οπή, που υπάρχει σε αβαθή λίθινη μικρή λεκάνη με συνεχόμενους υδροσωλήνες, κατέληγε έξω από το ναό.

Από τα ναό απουσιάζει κάθε άλλος διάκοσμος. Δεν υπάρχει πια ο επισκοπικός («αρχιερατικός» κατά τον Θ. Χατζημιχάλη) θρόνος, ο οποίος ήταν «θαυμασίας κατασκευής» και έφερε «κοσμήματα εξ ελεφαντόδοντος».

Αξίζει να επισημάνουμε την υπέροχη θέα που ξανοίγεται στα μάτια του θεατή από τη θέση του μοναστηριού και της βρύσης του. Προβάλλει μπροστά στο θεατή η περιοχή από την Πρινιά (Κερμελί) ως τον Προφήτη Ηλία της Αγιάς. Απέναντι το Μαυροβούνι, στο κέντρο ακριβώς ο λόφος του «Αετού», πάνω από τη Δέσιανη, και ο κάμπος ανάμεσα στην Πρινιά, στην Ανάβρα, στην Ποταμιά, στην Αγιά, στους Νερόμυλους και στο ερειπωμένο Βαθύρεμα.


Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: